Waarlijk Wonderbaarlijke Wetenschap

Hebben planten intelligente vermogens?

Vleesetende plant

De laatste decennia duiken er regelmatig boeken op over de mogelijkheid om met planten te communiceren en het bestaan van intelligentie bij planten. Het grote publiek doet hierover nogal lacherig en neemt dit niet serieus. We horen immers planten niets zeggen, ze bewegen nauwelijks en je kunt ermee doen wat je wilt zonder dat ze zich verzetten. Inmiddels zijn er echter serieuze wetenschappers die zich met algemeen erkende wetenschappelijke methoden bezig houden met plantcommunicatie en -intelligentie. Deze wetenschap heeft nu ook een naam: plantneurobiologie.

De sequoia is het grootste levende organisme ter wereld.

De sequoia is het grootste levende organisme ter wereld.

De eerste publicatie die de aandacht vestigde op de mogelijkheid van intelligentie bij en communicatie met planten verscheen in 1973: ‘The Secret Life of Plants’ van Peter Tompkins en Christopher Bird. In Nederland kreeg het onderwerp bekendheid door de publicatie van het boek ‘Dialoog met de Natuur’ door prinses Irene. De boeken werden door de wetenschap niet serieus genomen.

In 2006 kwam de eerste kentering. Zes wetenschappers brachten toen een publicatie uit waarbij met wetenschappelijke methoden aannemelijk werd gemaakt dat plantgedrag complexer en intelligenter was dan we ons tot nu toe realiseerden. Ze toonden op een wetenschappelijk verantwoorde manier aan dat de elektrische en chemische signaleringssystemen van planten goed vergelijkbaar waren met die van dieren, net zoals de werking van hormonen.

Eén graanplant heeft ongeveer 50.000 genen.

Eén graanplant heeft ongeveer 50.000 genen.

Plant vs. mens
De mens wordt vaak bovenin de keten van leven geplaatst omdat de mens van alle levende dieren de meest omvangrijke genenset heeft; ongeveer 26.000 genen. Een heel gewone plant heeft er echter al snel 50.000. Daarmee is niet gezegd dat planten evolutionair opeens boven dieren staan. De complexiteit van de genenstructuur is niet de graadmeter voor superioriteit. Wel kun je stellen dat het plantenrijk structureel van een andere orde en daardoor onvergelijkbaar is.

De mens heeft vijf zintuigen, planten wel twintig en kunnen bijvoorbeeld elektriciteit, chemische verbindingen en zwaartekracht waarnemen en over hele grote afstanden communiceren. Om een voorbeeld van complexiteit te geven: planten kunnen ongeveer 3.000 verschillende chemische verbindingen hanteren en die gebruiken voor communicatie met allerlei elementen en levensvormen in de omgeving.

Conclusie
Waarschijnlijk kun je het beste stellen dat intelligentie niet (alleen) door het brein wordt bepaald, maar dat het het complete vermogen om te reageren op omgevingsfactoren intelligentie is. Planten bezitten dit vermogen in hoge mate, maar hebben deze vermogens verdeeld over de hele plant, van wortel tot bloem.

Wat kunnen we met deze kennis?

Bomen blijken met elkaar en hun omgeving te communiceren

Bomen blijken met elkaar en hun omgeving te communiceren.

Kennis over hoe planten reageren en communiceren kan ons bijvoorbeeld helpen in de land- en bosbouw. De manier waarop planten reageren op de omgeving of bepaalde stoffen afscheiden helpt ons nu al bij de bestrijding van plantziekten, het bepalen van het ideale plant- en oogsttijdstip en welke planten elkaar helpen of juist afstoten.

Er worden nu al experimenten gedaan met elektriciteit om de beweging van planten te beïnvloeden of planten elektriciteit op te laten wekken. Planten worden als voorbeeld gebruikt voor robots, intelligente netwerken, meetapparatuur en voor medische toepassingen. Op het gebied van communicatie worden er al proeven gedaan waarbij de elektrische signalen van planten versterkt en in geluid worden omgezet. Kort samengevat: er valt nog een wereld te ontdekken, maar laten we de vermogens van planten zeker niet onderschatten.


Professor Stefano Mancuso geeft een duidelijke lezing over de vermogens van planten (Nederlands ondertiteld).

Bron: Into Green, BBC.

Aantal keren gelezen:550.

Deel dit artikel
Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedintumblrmailFacebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedintumblrmailby feather
FacebookrssFacebookrssby feather

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *